Maider Carrere, Gazte Abertzaleak-eko Idazkari Nagusia eta GaztEHerriko partaidea

Egun gris batean ezagutu zintudan. GaztEHerria osatzeko lan horretan, eragile desberdinak elkartu ginen sala horretan.

Egunak eta asteak pasatu dira. Duela bi aste Bruselan egon ginen. Ez ziren nire egun hoberenak izan: nekatua nengoen eta nolabait ere, gure patuaren jakinaren gainean egonik, tristezia ere sentitzen nuen. Gure patua. Hara joan ginenean jakin bagenekien beste behin ere euskal gazteria kolpatua izango zela. Eta gure erantzunkizunahorren inguruan genuen kezka Bruselara eramatea zen. GaztEHerriak erantzunkizun hori zuen eta hara joan ginen guztiok euskal gazteriaren boza zabaltzea.

Eta ez bakarrik kezka. Egun gutxi batzuk lehenago, “Gernikako akordioa” sinatzaile bezala Gernikan egon ginen GaztEHerriko eragileak eta bozeramailea. Beste behin ere, ohi bezala, denok elkar, denok pozik, jakin bagenekien “Gernikako akordioaren” funtsaren zati garrantzitsua gazteok hilabete hauetan egin dugun lanarengatik izan zela. Eta sinatu genuen. Banaka altxa, eta sinatzea joan ginen. Zuk, Ikoitz Arrese, Ikasle Abertzaleakeko buru bezala, altxatu zinen beste behin ere sinatzeko.

Eta akordio horrekin besapean aste batzuetara Bruselan Euskal Herrian bizi genuen garai berriaren notizia eman zenuen zure ahotsarekin Flandiarreko eta Europako parlamentuko kideei.

Bidai horretatik bi aste pasatu dira. Azkenengo aldiz, aurreko ostegun gauean ikusi zintudan. “Gernikako akordioa” gizarteratzeko sortu den taldeko bileratik atera zinen. Beti bezain alai, animoso, ezagutu zintudanetik erakutsitako lan prestutasunarekin: “Carrere, hitzegingo”, “Bai, bilera bat egin beharko dugu hurrengo astera begira”… “Animo!”, “Beti aurrera, Iko!”. Horrela gelditu zen gure azkenengo agurra.

Orain, egun horretatik aurrera ia astebete pasatu da. Tsunami baten moduan, zure askatasuna zapuztu eta duela egun batzuetako oroitzapenen zatiak gelditu zaizkigu gure taldeko partaideetan. Egunez egun, inkomunikatua egon zaren egun hauetan, zure notiziak itxoiten egon gara. Zure askatasuna biziki eskatu dugu.

Tsunamiak bailira, notiziak datoz, pasatzen dira, jendeak bere iritziak ematen ditu, beste batzuk ez dute operazio polizial honen garrantzia antzematen … Baina emozio asko sortu dira nire barrenean; hilabete hauetan egindako bilerak, lanak ez dira ezerezean geldituko, eta edonon zaudela ere, zurekin hasitako lana aurrera jarraituko du. Zuk honetan sinesten zenuen, marko berri baten lanketan geunden, eta hamaika alditan ilusioa eta garai berri baten lanketa ezinbestekoa zela entzun genuen zure ahotik irtetzen.

Zor dizugu lan hau, eta horretan buru- belarri jardungo dugu. Lagun, beti aurrera egingo dugu zuk askatu arte!!

Fabio Gonzalez Politologoa eta Iratzarriren koordinatzaile orokorra

Orain dela hilabete bat “Bake bidean, aterabide demokratikoen akordioa”, hots, Gernikako akordioa, sinatu zuten hainbat Euskal Herriko eragilek. Hilabete oso bat pasa da eta akordioak erarik ezin argienean esaten duenari erantzuteko premia dago, bai ETA erakunde armatuaren partetik, bai Estatuaren partetik.

Gernikako akordioaren balioa hitza da, noski, baina bete behar den hitza da. Ezin dugu hitzarekin bakarrik konformatu, hitza eta ekintza, biak, beharrezkoak dira, behin eta berriro hala eskatu izan dutelako hiritarrek. Politikagintzan, praktikara eramaten ez den hitza azken finean gezurra da, eta hori da akordio honen arrisku bakarra sinatu dugunontzat: Herritarrek gu gezurtitzat jo.

Aurrerapauso historiko bat izan den neurrian, akordio hau zabaldu behar da, jakina. Izan ere, hainbat urte pasa ostean, eufemismorik gabe ETAri exijitu behar zaiona exijitu diogu guzti-guztiok, eta Estatuari berari dagokiona. Hau egin dugu aldebakartasunaren beharra proklamatuz, beraz, inongo baldintzarik gabe bete behar da. Denok uler dezagun: oraingoan, batak ez du bestea kentzen. Ez.

Horregatik hain justu, hitzarmenaren edukia ezagutzera emateaz gain, sinatu duten eragileek euren buruei planteatu beharko liekete zer eta nola egin akordioan jasota dagoena bete dadin. Denon sinesgarritasuna jokoan dago eta lasaitasuna baino, tinkotasuna eta eraginkortasuna eskatzen du egoerak.

Nire ikuspegiko, itzuliezintasuna eta aldebakarrekotasuna prozesu honen ez ohiko bermeak dira, eta datozen egun, aste eta hilabeteotan agerian geratuko da kontzeptuak izateaz aparte zerbait tangiblea izango diren ala ez. Itxaropentsua den une berri honetan zabalduta dagoen mesfidantzari ezin diogu uko egin.

Jakin dezagun une honetan herritarrak ez direla praktikara eramaten ez denaren zain geratuko. Gernikako hitzak bete behar dira, betearazi behar ditugu.

“Izarren Argia” filmak garai ilun baten berrikuspena proposatzen du modu narratiboan. Iluntasun hori argitzeko, bizitako okerrak berriz ez errepikatzeko historiaren pasarte hori ezagutzera eman behar dela uste dugu.

Historia apur bat:

“Izarren Argia”ko kontakizuna 1938tik 1944ra Saturrarango emakumezkoen kartzelan kokatzen da. Preso egondako emakumeen egoera eta berauei erregimenak kendutako, lapurtutako haurren gaia jorratzen du. Filme historikoa izateaz gain, filme errebeindikatiboa ere bada emakumeak historian izan duen protagonismoa errekuperatzen baitu. Jende askok uste du emakumeek ez zutela gerretan parte hartzen, baina oker daude, askok parte hartu zuten eta beste asko gehiago atxilotuak izan ziren, genero izaera soilagatik, hau da, erregimen frankistarekin bat ez zetozen norbaiten emazte, ama, aizpa, alaba edo lagun izateagatik.

Bestalde, lapurtutako haurren gaiaz hitz egiten dugunean denoi datorkigu burura Argentinako, El Salvadorko eta abarretako kasuak. Baina ez dago hain urruti joan beharrik, haurren lapurreta hemen ere gertatu zen, Saturraranen adibidez.

Estatu mailan 30.000 haurtik gora bananduak izan omen ziren eta hala ere oso gutxi dakigu horretaz. Horregatik da horren garrantzitsua film hau. Saturraranetik 4000 emakume inguru pasa ziren. 177 heriotza ezagutzen dira, horietatik 59 edo gehiago haurrak ziren.

Filma:

“Izarren argia” filma urriaren 22an estreinatuko da. Bertan espetxeratutako emakume baten istorioa azaltzen da, Victoriarena, baina euretako edozeinena izan zitekeen. Victoriaren oroitzapenen eta borrokaren bidez jakingo dugu zelan bizi ziren kartzela hartan eta zelakoa zen hango eguneroko jarduna. Izan ere, emakume haiek gerraren alderik latzena jasan behar izan zuten: baldintza penagarrietan biziraunez itxarotea beste aukerarik ez zutenena.

Horregatik, “Izarren argia” emakume haiei guztiei egindako omenaldia da. Estatu osoko emakumeak izan ziren. Espetxeratu, eta aukeratu ez zuten leku batean bizitzera derrigortu zituzten, maite zituztenengandik urrun. Eta gainera haurrak besoetatik nola kentzen zizkieten sufritu behar izan zuten. Aukerarik gabeko emakumeak, ahotsik gabekoak, baina itxaropenez bete-beteak.

Mugimendu soziala:

Goian aipatutako horiek guztiak dira film hau sortu izanaren arrazoiak, emakume eta haur haiei justizia egiteko, lotsagabekeriak historiaren pasarteok estali ez ditzan, baina batez ere, sasoirik gogor eta ilunenetan ere itxaropenerako tartea badagoela erakusteko.

Baina hori dena berehalakoan lortzea ez da erraza. Horregatik filmaz aparte proiektu honetako dokumentazio prozesuan batutako materialak zabaldu eta liburu bat argitaratu dugu “No lloréis, lo que tenéis que hacer es no olidarnos” izenburua duena. Saturrraranen preso egondako emakume baten esaldia da hori. 10-12 urteko haurrei zuzendutako unitate didaktiko bat ere sortu dugu eta Oroimen Historikoko elkarteekin batera Oroimenaren Izarren Autobusa deiturikoa jarri dugu martxan. Autobus honek herri ezberdinetatik egingo du bere ibilbidea eta herri horietan bertako Oroimen Historikoko taldeekin batera antolatutako ekitaldietan parte hartuko du. Egitasmo honek hainbat izen, hainbat historia ahazturaren erraietatik atera eta eguneratu, azalerazi nahi ditu. Filmarekin eta liburarekin batera Oroimen Historikoari egiten diogun gure ekarpen xumea da.

• Egin ezazu zuk ere mugimendu honekin bat gure facebook orrialdearen bidez.

2010eko udako egoera aztertzen duen txostena aurkeztu du gaur Bake-prozesuaren Behatoki Sozialak.  Txostenak erakusten duenez, bake prozesuari buruzko pertzeptzioak 180 graduko iraulia izan du duela urtebete kalertatutako txostenaren datuekin alderatuz gero. Irudipen horri eusten dioten elementu nagusiak hauek dira: Ezker Abertzaleak hurrenez hurren emandako pausoak, soilik bide politiko eta demokratikoen aldeko apustua finkatzeko; atentaturik ez izatea; Bruselako Adierazpenaren bidez etorri den nazioarteko euskarria, eta desberdinen arteko lankidetza-esparru berriak finkatu izana.

• Txostenaren eranskinak: grafikoak eta ekarpenak

• Txostenaren aurkezpenaren prentsa-oharra

• Txosten osoa irakurri eta jaisteko

ETAren azken agiriei eta Bruselako Adierazpenari berari emandako erantzun zuzenari buruz galdetu zaio Bruselako Adierazpenaren sinatzaile bakoitzari. ETAri egiten zaion eskaera aurtengo martxoan Bruselako Adierazpenean aurkeztu bezala mantentzen da: aldebakarreko su-eten, egiaztagarria eta iraunkorra iragartzea.

Halaber, gaineratu nahi dut, munduko toki ezberdinetako talde  ugari batekin lan egiteak eta gai huetan azkar eta eraginkor parte hartzeko beharrak dakartzan zailtasun logistikoak direla eta, 5 pertsonaz osaturiko Nazioarteko Harremanetarako Talde bat eratzea erabaki dela iteresaturik dauden hainbat alderdirekin kontsultatu ondoren. Talde honetako kideak, beren betekizuna eta eginbeharra hilabete  honetan zehar, urrian, ezagutaraziko dira.

Brian Currin

2010eko irailak 30

Komunikatua ingelesez dago eskuragarri